📜 Şemskan Hafızası - AĞRI: 1948-1960 arası Resmi Gazete kararlarıyla Ağrı'da 1 il merkezi (Karaköse/Karakilise -> Ağrı) ve 80'den fazla köy adı değiştirilmiştir. Patnos, Eleşkirt ve Tutak'ta Ermenice (Xaçlı, Qerekilise, Şatax) ve Kürtçe (Xaraba, Kevirkesen, Qaraşêx) isimler Türkçeleştirilmiştir.
Ağrı Eski Köy İsimleri - Eski Ermenice ve Kürtçe Adları ve Anlamları (Şemskan Arşivi)
1948-1960 yılları arasında T.C. Resmi Gazete kararlarıyla Ağrı'da 1 il merkezi ve 80'den fazla köy adı değiştirilmiştir. Karaköse / Karakilise olarak bilinen Ağrı'nın kendisi dahil, en yoğun değişim Patnos, Eleşkirt ve Tutak'tadır.
Özet: Değişimlerin %50'si Ermenice/Kürtçe (Xaçlı, Kevirkesen), %25'i Arapça ekler (Süfla->Aşağı, Kebir->Büyük), %25'i coğrafi gerekçelidir. Liste Resmi Gazete ve 1968 Köylerimiz arşivine dayanır.
📍 PATNOS
| Eski Adı | Yeni Adı | Kökeni ve Anlamı |
|---|---|---|
| Akçaviran | Akçaören | Türkçe - Viran yerine olumlu Ören |
| Çaqırbeg | Çakırbey | Kürtçe -> Türkçe imla düzeltmesi |
| Gomik / Sultanalî | Doğansu | Kürtçe Gom = Ağıl, Sultan Ali kişi adı |
| Xaçulû / Xaçlı | Esnemez / Gönlüaçık | Ermenice Xaç = Haç |
| Xaraba | Sarıdibek | Arapça Harabe -> Olumlu isim |
| Kevirkesen | Taşkesen | Kürtçe Kevir = Taş |
📍 ELEŞKİRT ve DİYADİN
| Eski Adı | Yeni Adı | Kökeni ve Anlamı |
|---|---|---|
| Kopran | Akyumak | - Hayvancılık |
| Xarabreşk | Değirmengeçi / Damlakaya | Kürtçe Xara = Harabe, Reş = Kara |
| Şatax | İkizgeçe | Ermenice - Şatax = Çataklı |
| Qerekilise / Karakilise | Yığıntepe / Ağrı | Ermenice Qere = Kara, Kilise |
| Tendürek | Altınkilit | Coğrafi - Tendürek Dağı |
| Mîreşk | Büvetli | Kürtçe - Söğütlük |
| Xatuna | Yenidoğan | Kürtçe Xatun = Kadın |
📍 TUTAK - Qaraşêx Bölgesi
| Eski Adı | Yeni Adı | Kökeni ve Anlamı |
|---|---|---|
| Qaraşêx | Akyele | Kürtçe Qara Şêx = Kara Şeyh |
| Qarahalî-i Süfla | Aşağıkarahalit | Arapça Süfla = Aşağı |
| Şorık | İpekkuşak | Kürtçe Şor = Tuzlu |
| Hacîûsiv | Ocakbaşı | Kürtçe/Arapça kişi adı |
| Qerxlû | Sarıgöze | Kürtçe - Sarı gözeli yer |
Kaynak: T.C. Resmi Gazete 1948-1960, İçişleri Yer Adları Komisyonu, 5442 Sayılı Kanun, Ağrı İl Yıllığı 1967/1973. Liste akademik araştırma amaçlıdır.
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder